Adel Aliaskari,PMP
Contact me
My Profile
Blog Author(s) Adel Aliaskari,PMP
Previous Months Home Archive خرداد ٩۳ فروردین ٩۳ فروردین ٩٢ مهر ٩۱ خرداد ٩۱ اسفند ٩٠ بهمن ٩٠ دی ٩٠ آذر ٩٠ مهر ٩٠ شهریور ٩٠ امرداد ٩٠ بهمن ۸٩ دی ۸٩ آبان ۸٩ شهریور ۸٩ امرداد ۸٩ اردیبهشت ۸٩ اسفند ۸۸ دی ۸۸ آذر ۸۸ آبان ۸۸ مهر ۸۸ More ...
      Persian PM (All topics related to Project Management)
مهمترن مطالبی که من ازPMBOK آموختم by: Adel Aliaskari,PMP

امروزه شهرت استفاده از PMBOK  همه گیر شده و لزوم دانستن اون برای هر مدیر پروژه و یا مسئول کنترل پروژه ای احساس میشه. یکی از شواهد این امر رو میتونید در شرایط آگهای های استخدام که همشون از متقاضیان پست  مدیریت یا کنترل پروژه میخوان که آشنایی کامل با PMBOK داشته باشن ببینید و یا لیست آگهی های مکرر برگزاری دوره های آموزشی PMBOK  توسط موسسات مختلف که هر روز درروزنامه ها منتشر میشوندببینید.اگر هم نخواهیم به این مسائل توجه کنیم گستردگی و پیچیدگی پروژه ها لزوم استفاده از یک استاندارد رو برای مدیریت ساختار یافته پروژه به ما دیکته میکنه . در این بین استاندارد PMBOK  که ماحصل کار موسسه PMI  آمریکاست و با استفاده از تجربیات مدیران پروژه در سر تاسر دنیا و در پروژه های مختلف گرد آوری شده میتونه بهترین انتخاب باشه.

حقیقت اینه که خود من وقتی چندسال پیش برای اولین بار در یک دوره آموزشیPMBOK 2000  شرکت کردم چیز زیادی ازش سر در نیاوردم و فکرکردم این استاندارد هم مثل خیلی از چیز هایی که از خارج وارد کشور ما شده فقط قراره به درد یه مدرک گرفتن بخوره  و لی بعدا با مطالعه بیشتر این استاندارد و شرکت در کلاسهای مختلف آموزشی و از همه مهمتر درگیر شدن با مسائل طراحی سیستم و اجرای اون در محل کار جزئیات بسیار مفیدی از این استاندارد برام روشن شد.

نکته ای که به نظر من درخصوص استفاد ه ازاین استاندارد بایستی در نظر بگیریم  اینه که لزوما هر فردی نباید نکته به نکته و جزء به جزء این استاندارد را از حفظ بدونه و یا از اون استفاده کنه و یا اینطور فکر کنیم که این  استاندارد تا بطور کامل و در هر 9 حیطه اش در محیط کارما اجرا نشه فواید اون به چشم نخواهد اومد . این استاندارد در حقیقت یک چارچوب برای مدیریت کامل و استاندار یک پروژه را معرفی میکنه و در اون چارچوب هایی رو برای این مدیریت کامل تعریف میکنه.ممکنه یک فردمثلا  تنها از بخش مدیریت زمان این استاندار استفاده کنه و مدیریت پروژه خودش رو در این حیطه به ا ستاندارد نزدیک کنه و به بخشهای دیگه کاری نداشته باشه.(گرچه ورودی و خروجی بخشهای مختلف استاندارد به هم مربوطه و مدیریت زمان مثلا از بخش مدیریت محدوه ورودی میگیره )

 استانداردPMBOK  چارچوب ها روبرای ما روشن میکنه و مثلا وقتی میگه که فرآیند Control Scope  رو انجام بدین یه سری ورودی ،فرایند و خروجی براش تعریف می کنه ولی طراحی سیستمی که این ورودیها رو جمع کنه و فرآیند رو روی آنهاانجام بده و خروجی ها رو منتشر کنه با شماست واستاندارد دراین مورد روشی به شما نمیده واصولا نمیتونه روشی بده و  یه نسخه برای تمامی سازمانهای دنیا بنویسه.استاندارد فقط چارچوب ها رو مشخص میکنه.

با این حال حتم بدونید در هر سطحی از دانش مدیریت پروژه که باشید و هر چقدر هم که کم  با مباحث مدیریت پروژه در محل کارتون در ارتباط باشین خوندن این استاندارد برای شما خالی از فایده نیست. برخی از مهمترین چیزهایی که من از این استاندارد یاد گرفتم رو  در زیر براتون می نویسم و لی فراموش نکنید که این مطلب به هیچ عنوان خلاصه ای ازاستاندارد نیست:

1-اولین نکته مهم  تعریف این استاندارد از پروژ است . این استاندارد برای پروژ 3 خاصیت مهم و اصلی تعریف می کنه:

الف- هر پروژ یکتاست(Unique  ) .بدین معنی که حتی اگربرای مثال  دو ساختمان مشابه و کاملا با یک نقشه در کنار یکدیگر درحال ساخت می باشند هر کدام از آنها یک پروژ مجزا بحساب می آیند .بنابر این برای هر کدام از آنها برنامه و سیاستهای کاری مجزا در نظر داشته باش.

ب- پروژ موقتی است (Temporary  ): اجرای پروژ زمان شروع و پایان مشخص دارد . موقتی بودن پروژ به معنای موقتی بودن محصول یا خدمات آن نیست. تنها فرآیند و یا عملیات اجرایی پروژ موقت است .بعضی از سازمانها که سعی می کنند فرآیند های مستمر خود را به عنوان یک پروژ تعریف کنند در این خصوص در اشتباه هستند و اصول تکرار پذیری رو در فر آیند هاشون رو فراموش کردن به همین دلیل وقتی سیستم مدیریت پروژ ه ای رو برای کارهاشون در نظر می گیرن در عمل نتیجه خوبی از اون نمی گیرن.

ج- پروژ ه دارای شرح جزئیات پیش رونده است(Progressive Elaboration  ).یعنی هر چقدردر طول زمان یک پروژه  حرکت می کنیم  و به پیش میریم ،جزئیاتی که در ابتدا برای ما نامفهموم بود برای ما مشخص تر میشه  .بنابراین زمانی که برای یک پروژ 10 ساله برنامه ریزی میکنید لازم نیست تا شرح مفصلی از کارهای سال هشتم پروژ رو همین الان بنویسید و اصولا اطلاعات شما در حال حاضر و شرایط ناشناخته پروژ در آینده اجازه چنین کاری به شما نمی دهد و از طرفی کارها رو بدلیل اینکه اطلاعات لازم رو از اونها ندارید بدون برنامه ریزی رها نکنید و منتظر تکمیل شدن تمامی اطلاعات نباشید فقط بایستی کارها را برای آینده دور بصورت Planning Package  یا بسته های برنامه ریزی شده ببینید برای آینده نزدیکتر به زمان حال بصورت Work Package  یا بسته های کاری آن ها را خردتر کنید و شرح مبسوط تری از آنها ارائه کنید و برای آینده نزدیک به زمان حال (مثلا یک یا دو سال آینده ) کارها را در حد Activity  خرد کنید و شرح دهید.

2- فازهای مدیریت پروژه:در این قسمت استاندارد توضیح میده که هر پروژه صرف نظر از اینکه کوتاه مدته یا بلند مدت و یا اینکه با چه هزینه ای قراره اجرا بشه و یا اینکه از چه نوعی هست 5 تا فاز رو از آغاز تا انتها طی خواهد کرد . این فاز ها عبارتند از

الف-فاز آغازین Initiation

ب-فاز برنامه ریزی Planning

ج-فاز اجراExecution

د-فاز نظارت و کنترلMonitoring & Control

ه-فاز اختتامیه Finishing

تمامی پروژه ها این 5 فاز رو بایستی طی کنن . فاز های مدیریت پروژه با فاز های پروژه متفاوت است. فاز های مدیریت پروژه این 5 تا فازی است که در بالا براتون ذکر کردم و برای تمامی پروژه ها از هر نوعی یکسان است و لی فاز های پروژه بسته به ماهیت و نوع هر پروژه توسط تیم اجرایی اون تعریف میشن و برای هر پروژه میتونه با پروژه دیگه متفاوت باشه . مثلا من فاز های یک پروژه ام رو به فاز های مهندسی ، خرید ، ساخت  و نصب و راه اندازی تقسیم می کنم و در پروژه دیگه ای این فاز ها رو بصورت دیگه ای مثل اجرای زیر بنا، اجرای طبقات و نازک کاری تعریف می کنم .

3- ساختار سازمانی که استاندارد برای سازمانها تعریف می کنه و خصوصیاتی که برای هر کدام از سازمانها در نظر می گیره یکی از کاربردی ترین و مهمترین نکات استاندارده. استاندارد 2 طیف سازمان پروژه محور (projectize  ) از یک سو و سازمان وظیفه ای (Functional  ) را در دو سوی این طیف تعریف می کند و مابین این دو 3 ساختار سازمانی ماتریس ضعیف ، ماتریس متعادل و ماتریس قوی را برای چیدمان سازمانی افراد و مسئولیتها تعریف می کنه. در ادامه شرح مختصری از ویژگیهای هر کدام از این نوع چیدمان های سازمانی رو میگه و بسته به پاسخ شما به چند سوال اساسی سازمان شما رو در یکی از این 5 نوع چینش سازمانی طبقه بندی  میکنه.

این سوالها به شرح زیر هستن:

الف-اختیارات مدیر پروژه درچه حدی است ؟ ( از طیف کم یا هیچ تا طیف زیاد تا تقریبا کامل )

ب-در دسترس بودن منابع به چه صورتی است ؟( از طیف کم یا هیچ تا طیف زیاد تا تقریبا کامل )

ج-چه کسی بودجه پروژه را کنترل می کند ؟(در یک سوی طیف مدیر مالی و در سوی دیگر طیف مدیر پروژه )

                                                                                                                                                                                                                                                                            د-نقش مدیر پروژه به چه صورتی است ؟( در یک سوی طیف از نیمه وقت یا تمام وقت در سوی دیگر طیف)

                                                                                                                                                                                                                                                                            ه- نقش افراد واحد مدیریت پروژه به چه صورت است ؟؟( در یک سوی طیف از نیمه وقت یا تمام وقت در سوی دیگر طیف)

این قسمت استاندارد یکی از مهمترین قسمتهای اونه و خیلی از سازمانها برای چیدمان یا تغییر چیدمان سازمانی خودشون از این قسمت استفاده می کنن. بعلاوه این قسمت شما رو راهنمایی میکنه که اگر مثلا در پروژه ای نیاز به کنترل بودجه توسط مدیر پروژه بود مابقی ساختار سازمانی پروژه به چه صورت چیده شود.

بحث ساختار سازمانی در شرکتهای پیمانکاری و یا شرکتهایی که به هر توعی با پروژه درگیر هستن همیشه یکیاز بحثهای مهم و اصلی بوده. معمولا شرکتهای که پروژه های بزرگ دارن یا پروژه هاشون به هر دلیلی براشون خیلی اهمیت داره به سمت چیدمان ساختاری پروژه ای ویا ماتریس قوی میرن.

4- مهمترین قسمت استاندارد مثلما  قسمتی است که حیطه های 9 گانه دانش مدیریت پروژه و فر آیندهای 42 گانه (در نسخه 2008 PMBOK  )این حیطه ها رو شرح میده. درمورد این قسمت نمی خوام توضیح بدم که هر کدام از این فرآیندها و یا حیطه های دانش چی میگن و یا برای اجرای اونها چه باید کرد چون علاوه بر طولانی شدن مطلب ارائه شرح کامل اونها رو می تونین در خود استاندارد ببینین.  فقط بطور خلاصه این حیطه های 9 گانه رو براتون مینویسم.

الف- مدیریت یکپارچگی پروژه

ب- مدیریت محدوده ی پروژه

ج- مدیریت زمان پروژه

د-مدیریت هزینه پروژه

ه-مدیریت کیفیت پروژه

و-مدیریت منابع انسانی پروژه

ز-مدیریت ارتباطات پروژه

ح-مدیریت ریسک پروژه

ط-مدیریت تدارکات پروژه

شرح مفصل اونها و فر آیندهای کامل هر مرحله بهمراه ورودیها و خروجی هاشو میتونین در شرح کامل استاندارد ببینین.

 

 

 

  Comments ()
Recent Posts connection LinkedIn Training Courses Earned Value Management System (EVMS) Qualitative Risk Modeling In Primavera Risk Analysis Maturity Models in Project Management PMBOK 2012 Project Management Training Courses Iran and the UAE trade relationships Some questions and answers about EPC projects
My Tags مدیریت پروژه (٥) primavera p6 (٥) epc (۳) pmp (۳) pmbok (۳) برنامه زمانبندی (۳) انواع قرارداد (٢) evm (٢) pmi (٢) مدیریت ریسک (٢) کنترل پروژه (٢) تغییرات بودجه پروژه (٢) pertmaster (٢) مدیریت ریسک پروژه (٢) primavera risk analysis (٢) linkedin (٢) pem (۱) evms (۱) s-curve (۱) اهداف استراتژیک (۱) pmp exam (۱) نظریه جان هالند (۱) fidic (۱) قراردادepc (۱) علل تاخیر در پروژه های عمرانی (۱) مدیریت منابع انسانی (۱) انواع روشهای پرداخت (۱) l/c (۱) خرید خارجی (۱) opm3 (۱) project finance (۱) feed (۱) lump sum (۱) ms project (۱) persian gulf (۱) اعتبارات اسنادی (۱) برآورد هزینه پروژه (۱) cost estimating (۱) replan (۱) reschedule (۱) نمودار s-curve (۱) kick-off meeting (۱) مدیریت ارتباطات (۱) ثبت درصد پیشرفت (۱)
My Friends PMI Primavera FIDIC DBIA ICC Cybertech bluevisions انجمن مدیریت پروژه ایران نادر خرمی راد